Beskid Niski bez tłumów – odkryj Sękową i Siary
Czy można znaleźć miejsce, gdzie czas płynie wolniej, natura zachwyca na każdym kroku, a historia przeplata się z beztroską zabawą? Można! To sercu bliski Beskid Niski! Wyruszamy dziś do jego centrum, do Siar i Sękowej niedaleko Gorlic. To idealny przystanek na spokojny weekend dla rodzin z dziećmi i wszystkich tych, którzy lubią zejść z utartych szlaków. Z Gorlic kierujemy się w stronę drogi 977 prowadzącej do przejścia granicznego w Koniecznej.
Dwór Karwacjanów w Gorlicach
Tuż obok gorlickiego rynku skrywa się uroczy Dwór Karwacjanów. W przeszłości zwany był również „zborem ariańskim” lub też „lamusem”, co też obrazuje nam jego dawne funkcje. Wygląda imponująco. Część przyziemna budowli jest pozostałością dworu obronnego zbudowanego przez Dersława II Karwacjana na początku XV wieku. Niestety został on niemal całkowicie zniszczony podczas I wojny światowej. Częściowo odbudowany w latach 70 – tych ubiegłego stulecia, a następnie odrestaurowany na podstawie fotografii archiwalnych. Dziś Dwór Karwacjanów jest instytucja kultury Województwa Małopolskiego, siedzibą Muzeum, w którym regularnie odbywają się wystawy, koncerty oraz spotkania autorskie. Warto śledzić stronę www.
Historia oleju skalnego
Pogranicze Siar i Sękowej są jednym z miejsc uznawanych z kolebkę przemysłu naftowego na świecie. Pierwsze kopanki pojawiły się tu już w XVIII wieku – chłopi dzierżawili studnie ropne od właścicieli ziemskich i wykorzystywali „czarne złoto” do leczenia zwierząt, smarowania maszyn, a nawet wyprawiania skór. Złoże ropy naftowej odkryte tu w 1852 roku uznawane jest za jedno z najstarszych w Polsce. Z wydobywanej tu ropy korzystał Ignacy Łukasiewicz w swojej aptece w Gorlicach.
Transgraniczny Park Tematyczny w Siarach
Któż by się spodziewał, że łąka może przejść taką metamorfozę? Transgraniczny Park Tematyczny w Siarach ma niemal dwa hektary i oferuje moc atrakcji. Można tu przysiąść w cieniu drzew, zanurzyć się w ciszy i zieleni, pokontemplować albo… oddać się beztroskiemu poznawaniu otaczającego nas świata. Uwaga – istnieje duże ryzyko, że nie będziecie chcieli stąd wracać. A już na pewno nie Wasze pociechy!
Czego tu nie ma! Dźwiękowe instrumenty, które aż proszą się, by na nich pograć – bębny, gongi, dzwonki, a nawet wahadło Newtona czy klasyczny głuchy telefon. Dla ciekawych świata jest peryskop, zegar słoneczny i ścieżka sensoryczna, po której można chodzić na bosaka, czując pod stopami kamienie o różnych fakturach i kształtach. Do tego kolorowe hamaki, drewniane leżaki, altana unosząca się na wodzie, a nawet miejsce na ognisko.
Parking – 49°37’55.3″N 21°11’04.5″E
Kościół św. Filipa i św. Jakuba w Sękowej
Kościół św. Filipa i św. Jakuba w Sękowej jest zabytkiem niezwykłym. Został wzniesiony w na początku XVI wieku w stylu gotyckim sakralnego budownictwa drewnianego. Bez wątpienia należy do najpiękniejszych zabytków drewnianych w całej Polsce. Jest budowlą jednonawową o konstrukcji zrębowej na fundamencie z kamienia łamanego. Jego ściany wykonane zostały z ręcznie ciosanych modrzewiowych bali i w całości pokryte gontem. Do pierwotnej bryły w XVII wieku dobudowano wieżę wraz z charakterystycznymi rozłożystymi sobotami, a w wieku XIX przebudowano zakrystię i chór. Przez wzgląd na zawirowania wojenne I wolny światowej, wnętrze kościoła jest ubogie. Fragmenty drewna z kościoła służyły nawet do budowy okopów podczas bitwy pod Gorlicami. Prace rekonstrukcyjne rozpoczęły się zaraz po odzyskaniu przez Polskę niepodległości.
Kościół św. Filipa i św. Jakuba w Sękowej od 2003 roku znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO, a także na Szlaku Architektury Drewnianej Województwa Małopolskiego.
Śladami Łemków w Beskidzie Niskim
Siary i Sękowa to także Łemkowszczyzna. Będąc w okolicy gdzieniegdzie widujemy stare łemkowskie chyże (domy), cerkwie, przydrożne krzyże. Łemkowie to grupa góralska zamieszkująca Beskidy, głównie w Polsce między doliną Popradu a Wysokim Działem. Ich pochodzenie jest dyskutowane – wywodzą się z dawnych Rusinów, pasterzy wołosko-ruskich lub Białych Chorwatów. Łemkowska kultura wyróżnia się unikalnym językiem, tradycyjnym rzemiosłem, drewnianą architekturą i strojem. Tradycyjnie zajmowali się rolnictwem i hodowlą owiec.
Po II wojnie światowej wiele rodzin zostało przesiedlonych w ramach akcji „Wisła”. 20 km od Sękowej, w miejscowości Zdynia odbywa się coroczny festiwal kultury łemkowskiej – Łemkowska Watra w Zdyni. Jest to jedno z najważniejszych wydarzeń promujących łemkowską muzykę, taniec, tradycje i język. Podczas „Watry” odbywają się koncerty zespołów folklorystycznych, prezentacje rękodzieła, warsztaty oraz spotkania społeczności łemkowskiej i sympatyków.
Nazwa „Watra” oznacza po łemkowsku „ognisko” – symbolizuje wspólne spotkanie, integrację i podtrzymywanie ognia tradycji. Wydarzenie ma charakter święta łemkowskiej tożsamości i jest bardzo ważne dla zachowania i promocji kultury tego unikalnego etnicznego regionu.
Materiał powstał dla Województwa Małopolskiego we współpracy z Małopolską Organizacją Turystyczną
Obserwuj nas i bądź z nami na bieżąco!
Drogi Czytelniku,
Mamy nadzieję, że udało Ci się odnaleźć na blogu wszystkie niezbędne informacje i zaplanować swój urlop. Będziemy wdzięczni za skromny napiwek wrzucony do blogowej skarbonki lub wsparcie naszych działań poprzez zakupy w naszym małym górskim sklepie. Dziękujemy serdecznie i do zobaczenia na szlaku 🙂
Comments are closed.