Starościńskie Skały w Rudawach Janowickich
Starościńskie Skały to jedno z najbardziej malowniczych miejsc w Rudawach Janowickich, choć wciąż pozostaje w cieniu popularniejszych atrakcji, takich jak Sokolik czy Krzyżna Góra. Ten zespół granitowych ostańców tworzy efektowny labirynt skał, który od XIX wieku przyciągał spacerowiczów i miłośników górskich krajobrazów. W czasach romantycznych urządzono tu niewielki park krajobrazowy, wytyczono ścieżki i punkty widokowe, a całe miejsce zyskało nawet dawną nazwę „Lwia Góra”. Do dziś wśród skał można odnaleźć naturalne tarasy widokowe, wąskie przejścia i charakterystyczne iglice, które nadają temu miejscu wyjątkowy klimat.
Gdzie znajdują się Starościńskie Skały i jak tam dojść?
Starościńskie Skały położone są w południowo-zachodniej części Rudaw Janowickich, w masywie Janowickiego Grzbietu, pomiędzy Przełęczą Karpnicką a Zamkiem Bolczów. Najwygodniejszy i najczęściej wybierany wariant dojścia prowadzi czerwonym szlakiem z Przełęczy Karpnickiej. Podejście zajmuje około 1 godziny i 20 minut i prowadzi leśną drogą o umiarkowanym nachyleniu. W sezonie to popularny fragment szlaku łączącego kilka atrakcji Rudaw Janowickich. Dodatkowo można odbić pod potężną formację Fajka.
📍 Na Przełęczy Karpnickiej znajdują się dwa parkingi – płatny (25 zł, 2026) oraz bezpłatny. GPS: 50°51’41.7″N 15°52’47.2″E
Warto wiedzieć, że do Starościńskich Skał można dojść także od strony Janowic Wielkich lub Strużnicy. Ta druga opcja jest nawet nieco szybsza niż trasa z Przełęczy Karpnickiej, a dodatkowo pozwala wytyczyć ciekawą pętlę. Prowadzi ona przez mniej uczęszczane, ale bardzo malownicze fragmenty Rudaw Janowickich, w tym formacje skalne takie jak Enis, Mała Biblioteka, Szyszka czy okolice Piekliska.
📍 Bezpłatny parking w Strużnicy – GPS: 50°50’27.1″N 15°53’12.8″E
Skalne formacje Starościńskich Skał
Starościńskie Skały zbudowane są z granitu karkonoskiego, który powstał około 300 milionów lat temu. Przez kolejne epoki został on modelowany przez wiatr, wodę i mróz, co doprowadziło do powstania charakterystycznych form skalnych. Na niewielkim obszarze można zobaczyć:
- wysokie baszty i iglice,
- wąskie szczeliny i przejścia,
- skalne ambony i półki,
- naturalne okna skalne,
- niewielkie tarasy widokowe.
Najbardziej charakterystyczną formacją jest Starościńska Igła – smukła, strzelista turnia dominująca nad pozostałymi skałami. To jeden z najbardziej rozpoznawalnych obiektów całej grupy i popularny cel wspinaczkowy. Spacer pomiędzy skałami pozwala poczuć klimat naturalnego labiryntu, w którym łatwo oderwać się od głównego szlaku i na chwilę zatrzymać w ciszy lasu. Jednym z największych atutów Starościńskich Skał są naturalne punkty widokowe. Już w XIX wieku wykuto w granicie kamienne stopnie, które prowadzą na górne partie skał. Na wybranych platformach zamontowano również metalowe zabezpieczenia, dzięki czemu miejsce można zwiedzać bez większych trudności technicznych. Z góry rozciąga się widok na: Góry Sokole z Sokolikiem i Krzyżną Górą, fragmenty Karkonoszy, Janowicki Grzbiet i okoliczne lasy.
Lwia Góra i romantyczny park krajobrazowy
Historycznie miejsce znane było jako Lwia Góra (niem. Löwenberg), jednak współcześnie na mapach i w przewodnikach funkcjonuje przede wszystkim nazwa Starościńskie Skały. Dawna nazwa nawiązywała do żeliwnej rzeźby lwa, którą ustawiono tutaj w 1822 roku. W XIX wieku teren został włączony do romantycznego założenia krajobrazowego tworzonego przez właścicieli dóbr bukowieckich. Wytyczono wówczas ścieżki spacerowe, urządzono punkty widokowe oraz wprowadzono elementy małej architektury, dzięki czemu Starościńskie Skały stały się popularnym celem wycieczek mieszkańców okolicy i turystów odwiedzających Kotlinę Jeleniogórską.
W skałach wykuto kamienne stopnie prowadzące na naturalne platformy widokowe. Jedna z granitowych formacji otrzymała nazwę Skała Marianny, która upamiętnia Marię Annę Amalię z Hesji-Homburga, żonę księcia Wilhelma Hohenzollerna, właściciela pobliskiego pałacu w Karpnikach. Dawniej nazwę tę podkreślały miedziane litery, po których dziś pozostały jedynie ślady. Dzięki tym przekształceniom Starościńskie Skały stały się jednym z pierwszych świadomie zagospodarowanych punktów widokowych w Rudawach Janowickich.
Żeliwny lew – zaginiony symbol Starościńskich Skał
Jedną z najbardziej intrygujących historii związanych ze Starościńskimi Skałami jest los żeliwnej figury lwa, która przez ponad sto lat stanowiła charakterystyczny element tego miejsca. Została ona ustawiona w 1822 roku na kamiennym postumencie u podnóża skał, w czasach gdy teren był częścią romantycznego założenia krajobrazowego.
Rzeźba powstała w Królewskiej Odlewni Żeliwa w Gliwicach, która w tamtym czasie specjalizowała się w wykonywaniu artystycznych odlewów zdobiących rezydencje i parki krajobrazowe. Lew nie był przypadkowym elementem dekoracyjnym – miał podkreślać reprezentacyjny charakter miejsca i wpisywał się w modę XIX-wiecznych założeń parkowych, w których sztuka harmonijnie łączyła się z naturą. Przez dziesięciolecia figura była jednym z najbardziej rozpoznawalnych punktów Starościńskich Skał, odwiedzanym przez spacerowiczów i turystów przybywających w te okolice. Z czasem jednak miejsce straciło swoją dawną rangę, a sam pomnik ulegał stopniowej degradacji.
W latach 70. XX wieku doszło do jego zniszczenia – lew został strącony z cokołu i przez pewien czas leżał u podnóża skał. Następnie zniknął w niejasnych okolicznościach, co do dziś budzi zainteresowanie miłośników historii regionu. Według najczęściej powtarzanej wersji jego fragmenty mogły trafić w okolice zapory Jeziora Złotnickiego, choć nie ma na to jednoznacznych potwierdzeń. Dziś po żeliwnym lwie nie pozostał już żaden widoczny ślad, ale jego historia wciąż funkcjonuje w lokalnych opowieściach i przewodnikach, dodając Starościńskim Skałom nutę tajemnicy i romantycznej przeszłości.
Skalny Most – naturalne przedłużenie wycieczki
Jeśli po zwiedzeniu Starościńskich Skał masz jeszcze trochę czasu, warto kontynuować wędrówkę w kierunku Skalnego Mostu. Ta niezwykła formacja znajduje się około 15–20 minut spacerem od Lwiej Góry i należy do najbardziej charakterystycznych granitowych ostańców w Rudawach Janowickich. Skalny Most tworzy potężny blok granitu zawieszony pomiędzy dwiema skalnymi turniami, sprawiający wrażenie naturalnego kamiennego mostu. Choć podobne formacje częściej spotyka się w piaskowcach, w granicie należą do prawdziwej rzadkości. Właśnie dlatego miejsce od lat budzi zainteresowanie geologów, fotografów i turystów odwiedzających Rudawy Janowickie.
Najwyższe ściany skalne osiągają około 25 metrów wysokości, a sam Skalny Most od wielu lat jest również cenionym rejonem wspinaczkowym. Na jednej ze skał znajduje się tablica upamiętniająca niemieckiego wspinacza Waltera Tuffecka, który zginął tutaj podczas wspinaczki w 1931 roku. To dyskretne przypomnienie, że piękno gór często idzie w parze z ich surowym charakterem.
Jeśli zdecydujesz się iść dalej, po około godzinie marszu od Starościńskich Skał dotrzesz do ruin zamku Bolczów. Średniowieczna warownia, harmonijnie wkomponowana w granitowe skały, należy do najciekawszych zabytków Rudaw Janowickich. Dzięki temu można zaplanować atrakcyjną, około czterogodzinną pętlę obejmującą Starościńskie Skały, Skalny Most i zamek Bolczów – trzy miejsca, które doskonale pokazują zarówno przyrodnicze, jak i historyczne bogactwo tego pasma.
Drogi Czytelniku,
Mamy nadzieję, że udało Ci się odnaleźć na blogu wszystkie niezbędne informacje i zaplanować swój urlop. Będziemy wdzięczni za skromny napiwek wrzucony do blogowej skarbonki lub wsparcie naszych działań poprzez zakupy w naszym małym górskim sklepie. Dziękujemy serdecznie i do zobaczenia na szlaku 🙂
Obserwuj nas i bądź z nami na bieżąco!
Comments are closed.